Nowe zasady akredytacji w kształceniu ustawicznym: Co zmienia się na przełomie roku ?

5 stycznia, 2026

Opublikowane 31 grudnia 2025 r. rozporządzenie Ministra Edukacji (poz. 1889) wprowadza istotne zmiany w procedurach akredytacyjnych dla podmiotów prowadzących kształcenie ustawiczne w formach pozaszkolnych. Zmiany te są bezpośrednim następstwem wejścia w życie nowej ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia, która zastąpiła dotychczasowe przepisy o promocji zatrudnienia.

Harmonizacja z nowym prawem rynku pracy

Kluczowym powodem nowelizacji była konieczność dostosowania terminologii i katalogu podmiotów uprawnionych do uzyskiwania akredytacji do nowych realiów prawnych. Od czerwca 2025 r. kwalifikacyjne kursy zawodowe mogą być prowadzone przez szersze spektrum podmiotów, co teraz znajduje odzwierciedlenie w przepisach wykonawczych dotyczących akredytacji.

Rozszerzony katalog podmiotów

Aktualnie kształcenie ustawiczne w formach pozaszkolnych mogą prowadzić jednostki systemu oświaty, tj. publiczne i niepubliczne szkoły prowadzące kształcenie zawodowe, placówki kształcenia ustawicznego, Centra Kształcenia Zawodowego. Akredytacja na kształcenia ustawiczne stało się możliwe też dla Branżowych Centrów Umiejętności min. poprzez turnusy dokształcania teoretycznego młodocianych pracowników, branżowe szkolenia zawodowe i kursy umożliwiające uzyskiwanie i uzupełnianie wiedzy, umiejętności i kwalifikacji zawodowych lub zmianę kwalifikacji zawodowych.

Najważniejsza zmiana dotyczy definicji tzw. „innego podmiotu prowadzącego kształcenie ustawiczne w formie pozaszkolnej”. Zamiast ogólnego odwołania do „instytucji rynku pracy”, nowe przepisy wymieniają konkretnie:

publiczne służby zatrudnienia (w tym urzędy pracy),
Ochotnicze Hufce Pracy,
agencje zatrudnienia,
instytucje szkoleniowe,
organizacje pracodawców,
związki zawodowe prowadzące działalność edukacyjno-szkoleniową.

Włączenie związków zawodowych oraz organizacji pracodawców bezpośrednio do katalogu podmiotów mogących ubiegać się o akredytację jest istotnym novum w strukturze dokumentu.

Zmiany w dokumentacji i formularzach

Nowelizacja wymusza aktualizację wzorów dokumentów stosowanych w postępowaniu akredytacyjnym. Zmiany objęły przypisy i odnośniki w trzech kluczowych załącznikach:

Wniosek o przyznanie akredytacji (Załącznik nr 1) – zaktualizowano informacje o tym, jakie dane podmiotu należy wpisać.
Arkusz własnej oceny (Załącznik nr 2) – dostosowano go do nowej definicji podmiotów.
Protokół prac zespołu akredytacyjnego (Załącznik nr 3) – wprowadzono wymóg wpisywania danych zgodnie z nowym wykazem instytucji.

Co z trwającymi postępowaniami ?

Ustawodawca przewidział przepisy przejściowe, aby zapewnić ciągłość działań administracyjnych. Do postępowań w sprawie przyznania akredytacji, które zostały wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia w życie nowych przepisów, stosuje się przepisy dotychczasowe. Rozporządzenie zostało ogłoszone 31 grudnia 2025 r. i wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. Oznacza to, że nowe formularze i definicje zaczną obowiązywać w połowie stycznia 2026 roku. Według oceny skutków regulacji, zmiany te dotkną tysiące podmiotów, w tym ponad 14 tysięcy instytucji szkoleniowych oraz ponad 8 tysięcy agencji zatrudnienia, które będą mogły ubiegać się o akredytację na nowych zasadach.

Kto wydaje decyzję o przyznaniu akredytacji placówce ?

Decyzję o przyznaniu akredytacji placówce lub innemu podmiotowi prowadzącemu kształcenie ustawiczne w formie pozaszkolnej wydaje kurator oświaty.

Oto szczegółowe zasady podejmowania tej decyzji wynikające ze źródeł:

Właściwość miejscowa: Decyzję wydaje kurator oświaty właściwy ze względu na miejsce prowadzenia kształcenia przez dany podmiot.
Podstawa decyzji: Kurator podejmuje decyzję, uwzględniając ocenę dokonaną przez zespół akredytacyjny. Ocena ta jest ustalana w drodze głosowania zespołu i dokumentowana w protokole, który przewodniczący zespołu niezwłocznie przekazuje kuratorowi po zakończeniu prac.
Rodzaje decyzji:
- Decyzja o przyznaniu akredytacji jest wydawana, gdy placówka spełnia wszystkie warunki wymagane przepisami.
- Decyzja o odmowie przyznania akredytacji jest wydawana w przypadku niespełnienia przez podmiot co najmniej jednego z wymaganych warunków.
Dodatkowe uprawnienia: Kurator oświaty jest również organem odpowiedzialnym za cofnięcie akredytacji, jeżeli w wyniku kontroli stwierdzi, że podmiot przestał spełniać wymagane warunki i nie usunął uchybień w wyznaczonym terminie.

W całym kraju zadania te realizuje 16 kuratorów oświaty, którzy zapewniają również obsługę administracyjną powoływanych przez siebie zespołów akredytacyjnych.

Jakie dokumenty należy dołączyć do wniosku o przyznanie akredytacji ?

Zgodnie z przepisami zawartymi w źródłach, do wniosku o przyznanie akredytacji należy dołączyć następujący komplet dokumentów:

Kopię aktu założycielskiego (w przypadku placówki publicznej) lub zaświadczenie o wpisie placówki do ewidencji prowadzonej przez jednostkę samorządu terytorialnego (w przypadku placówki niepublicznej).
Kopię statutu placówki lub innego podmiotu prowadzącego kształcenie ustawiczne. Jeżeli dany podmiot nie posiada statutu, należy przedłożyć kopię innego dokumentu stanowiącego podstawę jego funkcjonowania wraz z informacją o organizacji i zakresie prowadzonej działalności.
Własną ocenę kształcenia ustawicznego w formie pozaszkolnej, której dotyczy wniosek. Powinna być ona opracowana przez dyrektora placówki lub osobę reprezentującą podmiot, zgodnie ze wzorem określonym w załączniku nr 2 do rozporządzenia.
Dowód wniesienia opłaty za postępowanie akredytacyjne albo oświadczenie o prowadzeniu całości kształcenia nieodpłatnie.
Kopię umowy dotyczącej bazy lokalowej – jest ona wymagana wyłącznie w przypadku, gdy podmiot nie posiada własnych pomieszczeń dydaktycznych i korzysta z lokali należących do innych jednostek. W takim dokumencie należy również wskazać sposób zapewnienia niezbędnego sprzętu i pomocy dydaktycznych.

Należy pamiętać, że wniosek o akredytację składa się odrębnie dla każdej formy pozaszkolnej kształcenia ustawicznego. Dokumenty te stanowią podstawę do pracy zespołu akredytacyjnego, który analizuje je przed wizytą w placówce.

Jakie podmioty od 1 czerwca 2025 roku prowadzą kwalifikacyjne kursy zawodowe ?

Od 1 czerwca 2025 r., w związku z wejściem w życie ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia, zmienił się katalog podmiotów uprawnionych do prowadzenia kwalifikacyjnych kursów zawodowych (KKZ),. Zmiana ta zastąpiła dotychczasowe, ogólne odwołanie do „instytucji rynku pracy” konkretnym wykazem jednostek. Zgodnie ze źródłami, od 1 czerwca 2025 roku kwalifikacyjne kursy zawodowe mogą prowadzić następujące podmioty (pod warunkiem prowadzenia przez nie działalności edukacyjno-szkoleniowej):

Publiczne służby zatrudnienia,;
Ochotnicze Hufce Pracy,;
Agencje zatrudnienia,;
Instytucje szkoleniowe,;
Organizacje pracodawców,;
Związki zawodowe, o których mowa w art. 1 ust. 1 ustawy o związkach zawodowych,.

Ważnym wymogiem dla agencji zatrudnienia, instytucji szkoleniowych, organizacji pracodawców oraz związków zawodowych jest konieczność posiadania akredytacji, o której mowa w art. 118 ustawy – Prawo oświatowe, aby mogły one legalnie prowadzić tego typu kursy. Wprowadzone zmiany miały na celu doprecyzowanie przepisów, ponieważ wcześniejsza definicja „instytucji rynku pracy” była oparta na uchylonej już ustawie o promocji zatrudnienia,. Obecnie obowiązujące przepisy wymieniają te podmioty wprost, co ułatwia proces ich identyfikacji oraz ubiegania się przez nie o akredytację kuratora oświaty.

Jakie elementy musi zawierać program nauczania placówki ubiegającej się o akredytację ?

Zgodnie z przepisami zawartymi w źródłach, program nauczania placówki lub innego podmiotu ubiegającego się o akredytację w formach pozaszkolnych musi być kompleksowy i zawierać następujące elementy:

Podstawowe informacje o kursie: program musi określać nazwę formy kształcenia, czas trwania nauki oraz liczbę godzin kształcenia.
Wymogi godzinowe dla konkretnych form:
- W przypadku kwalifikacyjnych kursów zawodowych (KKZ) należy uwzględnić minimalną liczbę godzin określoną w przepisach, przy czym dla kursów zaocznych nie może być ona mniejsza niż 65% wymiaru minimalnego.
- Dla kursów umiejętności zawodowych (KUZ) w zakresie dodatkowych umiejętności zawodowych minimalna liczba godzin nie może być mniejsza niż 50.
Organizacja i rekrutacja: program musi opisywać sposób organizacji kształcenia oraz wymagania wstępne dla uczestników. W przypadku kursów KKZ i KUZ wymagania te muszą uwzględniać specyfikę danego zawodu lub kwalifikacji.
Cele i zadania kształcenia: dokument musi wskazywać ogólne cele i zadania dla zawodów szkolnictwa branżowego oraz szczegółowe cele kształcenia wraz ze sposobami ich osiągania. Ważnym elementem jest uwzględnienie możliwości indywidualizacji pracy uczestników w zależności od ich potrzeb i możliwości.
Plan i treści nauczania: program musi zawierać plan nauczania (nazwy zajęć i ich wymiar) oraz treści nauczania dla poszczególnych zajęć.
- W przypadku branżowego szkolenia zawodowego treści powinny być opisane w formie oczekiwanych efektów (wiedzy lub umiejętności), w tym kształtujących umiejętności cyfrowe i związane z transformacją ekologiczną.
Efekty kształcenia i ich weryfikacja: niezbędny jest opis efektów kształcenia oraz (dla KKZ i KUZ) wskazanie kryteriów ich weryfikacji.
Zaplecze dydaktyczne: wykaz literatury oraz niezbędnych środków i materiałów dydaktycznych.
Zakończenie kształcenia: określenie sposobu i formy przeprowadzenia zaliczenia albo egzaminu końcowego.

Zgodnie z przepisami zawartymi w źródłach, program nauczania podmiotu ubiegającego się o akredytację musi być szczegółowy i dostosowany do konkretnej formy kształcenia. Należy podkreślić że program nauczania nie jest dokumentem statycznym – podmioty mają obowiązek systematycznie go modyfikować na podstawie analizy wyników ewaluacji jakości kształcenia. Program ten stanowi także integralną część obowiązkowej dokumentacji kształcenia ustawicznego.

W jakich sytuacjach kurator oświaty może cofnąć przyznaną akredytację ?

Kurator oświaty może wydać decyzję o cofnięciu przyznanej akredytacji w sytuacji, gdy po przeprowadzeniu kontroli stwierdzi, że placówka lub inny podmiot prowadzący kształcenie ustawiczne przestały spełniać wymagane standardy.

Cała procedura i sytuacje uprawniające do cofnięcia akredytacji wyglądają następująco:

Niespełnienie warunków akredytacyjnych: Podstawową przesłanką jest stwierdzenie przez kuratora, że podmiot nie spełnia co najmniej jednego z warunków wymaganych do uzyskania akredytacji. Warunki te obejmują m.in. jakość kadry, bazę dydaktyczną czy realizację programów nauczania.
Bezczynność po wezwaniu do usunięcia uchybień: Jeżeli kurator stwierdzi nieprawidłowości, musi najpierw powiadomić o tym podmiot i wyznaczyć termin na ich usunięcie – nie krótszy niż 14 dni. Decyzja o cofnięciu akredytacji może zostać wydana dopiero wtedy, gdy placówka nie usunie uchybień w tym wyznaczonym terminie.
Brak aktualizacji własnej oceny: W ramach procesu naprawczego kurator ma prawo zobowiązać podmiot do ponownego przedstawienia własnej oceny kształcenia. Brak rzetelnego wywiązania się z tego obowiązku w terminie również może prowadzić do negatywnych skutków dla akredytacji.

Przed podjęciem ostatecznej decyzji kurator może zasięgnąć opinii zespołu akredytacyjnego. Należy podkreślić, że cofnięcie akredytacji dotyczy konkretnej formy pozaszkolnej, której dotyczą stwierdzone uchybienia. O wydaniu takiej decyzji kurator musi niezwłocznie powiadomić organ prowadzący placówkę.